(গল্প)
বাৰ্তা বিভ্ৰাট
চন্দনা মোৰ ভনী । ভনী মানে তাই মোৰ তেজ সম্পৰ্কৰ ভনী নহয় । তাই মোৰ কনিষ্ঠ সহকৰ্মী, আমি দুয়ো একেটা ব্যক্তিগত খণ্ডত চাকৰি কৰিছিলো । সেই সূত্ৰেই তাইৰ সৈতে মোৰ চিনাকি । তেজৰ সম্পৰ্ক থাকিলেহে যে সম্পৰ্কবোৰ নিকপকপীয়া হয়, সেই কথা মই কাহানিও স্বীকাৰ নকৰোঁ । বৰং বহু সময়ত তেজৰ সম্পৰ্কই আহুকালৰহে সৃষ্টি কৰে । বঙহেই মঙহ খোৱাৰ উদাহৰণ আমাৰ সমাজত ঢেৰ । সাধাৰণ কথাতেই পুতেকে বাপেক মাকক, বাপেকে পুতেকক, ভায়ে ভাইক হত্যা কৰে । সমাজত নিজৰ কলংক ঢাকিবলৈ নিজৰ সদ্যজাত সন্তানক মৃত্যুৰ গহ্বৰলৈ নিক্ষেপ কৰিবলৈকো মাতৃ কুণ্ঠিত নহয় । এয়াতো বাৰু আজিৰ কথা, পুৰণি সমাজতো তেজৰ সম্পৰ্কত ঘূণে ধৰাৰ অলেখ কাহিনী আমাৰ পুৰাণ-উপপুৰাণ আদিবোৰেই দিয়ে । নিজৰ আত্মীয়ৰ তেজেৰে ৰঞ্জিত হৈছিল কুৰুক্ষেত্ৰৰ ৰণাংগণ । তেনেদৰে যদুবংশও ধ্বংস হৈছিল আত্মীয়ৰ তেজেৰেই । তেনেক্ষেত্ৰত তেজৰ সম্পৰ্কই সকলো বুলি ক’মনো কেনেকৈ ? কেতিয়াবা তেজৰ সম্পৰ্ক নথকা মানুহৰ মাজৰ সম্পৰ্ক তেজৰ সম্পৰ্কতকৈয়ো দৃঢ় হোৱা দেখিবলৈ পাওঁ । আচলতে মনৰ মিলেহে সম্পৰ্ক এটাৰ স্থায়ীত্ব নিৰ্ভৰ কৰে । চন্দনা, মোৰ তেজৰ সম্পৰ্ক থকা ভনী নহ’লেও মোৰ আত্মজ ভনীৰ দৰেই আদৰৰ । তায়ো মোক তাইৰ বায়েকৰ দৰেই আদৰ-সন্মান কৰে । তাইৰ মৰমৰ আব্দাৰেৰে মোক ডুবাই ৰাখে । তাইৰ ব্যক্তিগত সকলো ভাল বেয়া, ক’ব লগা নলগা সকলো কথাই মোৰ আগত অকপটে কৈ গৈছিল । তাই মোতকৈ কেইবাবছৰে সৰু হ’লেও বয়সৰ ব্যৱধানে আমাৰ মাজত কেতিয়াও কোনো ধৰণৰ আহুকালৰ সৃষ্টি কৰা নাছিল । বৰং মই তাইৰ সান্নিধ্যত নতুনত্ব বিচাৰি পাই আনন্দিত হৈছিলো । তেনেকৈ তায়ো মোৰ মাজত তাইৰ জ্যোষ্ঠ ভগ্নীৰ লগতে বান্ধৱী এগৰাকীক হয়তো বিচাৰি পাইছিল । কিবা কামত অ’লৈ ত’লৈ যাব লগা হ’লেও তাই মোৰ সহচৰী হৈছিল । এনেকৈ অ’লৈ ত’লৈ যাওঁতে প্ৰায়ে বাটে ঘাটে অ’ত ত’ত সোমাই যেতিয়াই যি মন যায় তাকে দুয়োজনীয়ে গোগ্ৰাসে গিলো । সঁচা অৰ্থত ক’বলৈ গ’লে ক্ৰমে নিৰস হ’বলৈ ধৰা মোৰ জীৱন তাইৰ চঞ্চল মুখৰ সান্নিধ্যই জীপাল কৰি তুলিছিল । জীৱনৰ বহু মিঠা স্মৃতি তাইৰ সৈতে পাৰ হৈছে মোৰ । তাই মোৰ চুবুৰীয়া নহ’লেও আমাৰ ঘৰো একেটা ঠাইতে হোৱা বাবে কাম সামৰি দুয়ো একেলগেই ঘৰলৈ বুলি বাট বুলিছিলো । মোৰ কাম শেষ হ’লেও মই তাইলৈ ৰখো আৰু তাইৰ শেষ হলেও তাই মোৰ কাম শেষ হোৱালৈকে ৰৈ দিয়ে । কেতিয়াবা দুয়ো বৰষুণত তিতি বুৰি ঘৰ গৈ পাওঁ । কেতিয়াবা বাট জাম হোৱা বাবে গাড়ীত ৰৈ ৰৈ আমনি লাগিলে দুয়ো খোজ কাঢ়ি কাঢ়িয়ে ঘৰলৈ বাট পোনাও, আমনি নালাগে বৰং কথাত মছগুল হৈ আমিনো কিমান দূৰ বাট আহোঁ খৱৰেই নাথাকে ।
এইটো ঠিক যে মই তাইক কেতিয়াও মোৰ কনিষ্ঠ সহকৰ্মী হিচাপে ব্যৱধান নাৰাখিছিলো, কামৰ সময়ত যেতিয়াই তাইৰ প্ৰয়োজন হয়, মই তাইৰ ওচৰত থিয় হ’বলৈ অকণো দ্বিধা বোধ কৰা নাছিলো । তাৰ ফলত কেৱল তাইয়েই যে মোৰ পৰা লাভাম্বিত হৈছিল এনে নহয়, তাইৰ পৰা ময়ো সমানে লাভাম্বিত হৈছিলো । তাই যেনেকৈ মোৰ পৰা তাই নজনা বহু কথাই আহৰণ কৰিবলৈ সক্ষম হৈছিল, তেনেকৈ মই কাহানিও নজনা কথা কিছুমান তাইৰ সহযোগত জানিবলৈ সক্ষম হৈছিলো । এনে নহয় যে আমাৰ মাজত কেতিয়াও কোনো মান অভিমান নহৈছিল । কেতিয়াবা তাইৰ কিছুমান কামে মোক ক্ষুণ্ণ নকৰাকৈয়ো থকা নাছিল । তাইৰ প্ৰতি খং উঠিলেও মই কঠোৰ হ’ব নোৱাৰি নিজে তাইৰ পৰা আঁতৰি ফুৰিছিলো । তাইৰ অনুভবী মনে সহজেই বুজিছিল, তাইৰ ভুল ক’ত হৈছে আৰু কেনেকৈ হৈছে । সেয়ে কোনো সংকোচ নকৰাকৈ তাই মোক তাইৰ ভুলৰ বাবে ক্ষমা খুজিছিল । তাইৰ তেনে ব্যৱহাৰে মোক তাইৰ প্ৰতি কোমল হ’বলৈ বাধ্য কৰিছিল । তাইৰ তেনে ব্যৱহাৰত মই আকৌ আগৰ দৰেই সহজ হৈ পৰিছিলো । আমাৰ সময়বোৰ এনেকৈয়ে ক’ব নোৱাৰাকৈয়ে বাগৰিছিল সুখ-দুখ বুকুত সাৱটি । সময় সদায় নিজৰ মতেই নিজৰ গতিতেই চলে, ই কাৰো সুবিধা-অসুবিধা, ইচ্ছা-অনিচ্ছাৰ ওপৰত নিৰ্ভৰ কৰি নচলে ।
এদিন চিৰাচৰিত সামাজিক নিয়মমতে তাই জীয়ৰী জীৱনৰ অৱসান ঘটাই এঘৰৰ বোৱাৰী হ’ল । মাক দেউতাকে ঠিক কৰি দিয়া সম্ভ্ৰান্ত ঘৰৰ ল’ৰা এজনৰ সৈতে সামাজিক ৰীতিমতেই বিয়া হ’ল তাইৰ । আপত্তি কৰিব লগীয়া তাইৰ একো নাছিল । যিজনক হিয়া দিছিল, সেইজনৰ সৈতে এসময়ত মতৰ অমিল হোৱাত সেই সম্পৰ্কই কেতিয়াবাই ফাঁট মেলিছিল । বিয়া হৈ যোৱাৰ পাছত ঘৰৰ মানুহে তাইক চাকৰি কৰিবলৈ অনুমতি নিদিলে । শহুৰ-শাহু, দেওৰেক, ননদেৰে গিজগিজাই থকা এটা যৌথ সম্ভ্ৰান্ত পৰিয়ালৰ বোৱাৰী তাই । বিয়াৰ আগতে মনৰ দাপোনত যি কাৰেং সাজিছিল, সেই কাৰেংঘৰটো বিয়াৰ পিছতেই চপৰা চপৰে ক্ৰমে সহিবলৈ লৈছিল । মোক প্ৰায়ে ফোন কৰে, তাইৰ সমস্যাৰ বিষয়ে কৈ খেদ প্ৰকাশ কৰে । মই তাইক প্ৰবোধ দিওঁ, আৰম্ভণীতে সংসাৰিক জীৱনত আউল লাগেই । সৰুৰে পৰা এটা পৰিবেশত ডাঙৰ হৈ আন এঘৰত আন এক পৰিবেশত নিজকে খাপ খোৱাই ল’বলৈ যাওঁতে নানান সমস্যাৰ সন্মুখীন হ’ব লগীয়া হয় । তাই সকলো বুজি পায়, কিন্তু নকৈ অহা সমস্যাসমূহে তাইক জৰ্জৰিত কৰি তোলে, পাহৰি যায় তাইৰ শুভাকাংখীসকলে তাইক দিয়া ধৈৰ্যৰ সকলো পাঠ ।
তেনেকৈয়ে চলিছিল তাইৰ সংসাৰ । প্ৰায়েই হতাশা ভৰা কথাৰে মোৰ চৌপাশ গধুৰ কৰি তুলিছিল তাই । ময়ো কোনো ক্ৰুটি নৰখাকৈ তাইক বুজনি দিওঁ । বহুদিন তাইৰ পৰা কোনো ফোন পোৱা নাই । কৰ্মব্যস্তাতেই হওঁক বা মোৰ অমনোযোগীতাতেই হওঁক ময়ো তাইলৈ ফোন কৰা নাছিলো । কিমাননো আৰু তাইৰ পেনপেননি শুনি থাকিম ! মোৰ নিজৰো সমস্যা আছে ! নিজৰ সমস্যাবোৰৰ সৈতে যুঁজ দিমনে তাইৰ সমস্যাক লৈ মূৰটো ঘোলা কৰিম ! গতিকে তাইৰ চিন্তা লাহে লাহে মনলৈ আনিবলৈ বাদ দিছিলো । এদিন দুপৰীয়া মোৰ মোবাইলত মেচেজ টিউন এটা বাজিল, মোবাইলটো হাতত লৈ মেচেজটো খুলি চালো – চন্দনায়েই মোলৈ মেচেজ দিছে । মেচেজটো খুলি চালো – “ৰেল আহিছে…” মাত্ৰ দুটা শব্দৰ এই বাৰ্তাই মোৰ গোটেই মানুহজনীক মূৰৰ পৰা ভৰিলৈকে কঁপাই তুলিলে । এই পাগলীজনীয়ে এয়া কি লিখিছে ! কি হ’ল এইজনীৰ ? ৰেল আহিছে মানে ? একো অঘটন কৰিবলৈ লোৱা নাইতো ! মনত নানান দুচিন্তাই খলকনি তুলিলে । নাই, তাইক এটা ফোন কৰোঁ বুলি তাইলৈ ফোন লগালো । নেটবৰ্ক বিজি । সিটো মূৰৰ পৰা ধাতৱ উত্তৰ ভাঁহি আহে –“subscribe is busy, please deal sometime, আপনে জীচ নম্বৰ পে ডাইল কিয়া ৱহ ইচ সময় উপলব্ধ নহী হ্যায়” । যিমানবাৰেই লগাওঁ সিমানবাৰেই মোবাইলটোৱে সহযোগ নকৰিলে । এচিৰ বতাহজাকেও তেতিয়া মোৰ শৰীৰলৈ শীতলতা আনিবলৈ অসমৰ্থ হ’ল । অনামী অঘটনৰ কথা ভাবি ঘামিবলৈ ধৰিলো মই । বহু সময় চেষ্টা কৰাৰ মূৰত এবাৰ কেনেবাকৈ লাগিল । ফোন ৰিচিভ কৰাত স্বস্তিৰ নিস্বাশ এৰিলো । মেচেজৰ কথা সুধিলত সহজভাবেই উত্তৰ দিলে – এহ নক’ব বুজিছে বা, মাৰ্কেটলৈ আহিছিলো । ৰেলৱে ক্ৰচিঙত বহু দেৰি গাড়ীত বহি বহি আমনি লাগিল । সেয়ে মেচেজকে কৰিলো আপোনালৈ । মৃদু ধমকেৰে ক’লো – “সেইবাবেই এনেকৈ মেচেজ দিয়েনে ? হুমম…মেচেজ পেক ভৰাই লৈছাতো ! মেচেজ পেক যদি আছিলেই দুটা শব্দ আৰু বেচিকৈয়ো লিখিব পাৰিলাহেঁতেন…ৰেলৱে ক্ৰ্চিংত ৰৈ আছোঁ বুলি । এনেকৈ মানুহক ভয় খুৱাই দিয়েনে ?” তাইৰ মেচেজটোৱে মোৰ হৃদয়ত কেনে দুচিন্তাৰ সৃষ্টি কৰিছিল তাক তাইক বুজাই ক’লো । তাই মোৰ দুচিন্তাৰ কথা অমূলক বুলি কৈ সশব্দে হাঁহি উঠিল ।
তাৰ পাছতো তাইৰ পৰা প্ৰায়েই ফোন পাওঁ, মেচেজ পাওঁ । প্ৰায় প্ৰতিবাৰেই তাইৰ হতাশা আৰু দুচিন্তাৰ মুখামুখি হওঁ । প্ৰতিবাৰৰ দৰে সান্তনা দিওঁ সময়ত সকলো ঠিক হ’ব । দুখ যাতনাৰ হাত ধৰিয়েই সুখবোৰে বাট বুলে । মোৰ কথাত আস্বস্ত হয় তাই । বৰদিনৰ আগদিনাখন মোৰ মোবাইলত আকৌ তাইৰ মেচেজ এটা আহিল মোলৈ । “বৰদিনৰ লগতে নৱবৰ্ষৰ শুভেচ্ছা যাচিলো, সুখী হওক আপুনি । মই গৈ আছো…বাই” – বাৰ্তাটোত সিমান গুৰুত্ব দিব লগীয়া বুলি ভবা নাছিলো । মই মেচেজ পেক কেতিয়াও নভৰাওঁ । মেচেজ দিয়াতকৈ চিধাই কথা পাতি লোৱাই উচিত বুলিয়েই ভাবোঁ । নিতান্তই দৰকাৰ নহ’লে সেয়ে পৰাপক্ষত কথাই মই কথাই পাতোঁ । সিদিনাখনো তাইৰ শুভেচ্ছাৰ প্ৰত্যুত্তত ফোন কৰি কথাই পাতো বুলি ফোন লগালো । ফোন ৰিং হৈ হৈ বন্ধ হৈ গ’ল । আকৌ ফোন লগালো, এইবাৰ this scriber is currently switch off please try after sometime…ইচ সময় উপভোক্তা কি মোবাইল switch off হ্যেই অনুগ্ৰহ কৰকে থোড়ী দেৰ বাদ ফোন কৰে… ।
কেইবাবাৰো ফোন কৰিও সংযোগ নাপাই মোৰ চিন্তা লাগিল । মেচেজটো আকৌ এবাৰ খুলি লৈ পঢ়িলো - “বৰদিনৰ লগতে নৱবৰ্ষৰ শুভেচ্ছা যাচিলো, সুখী হওক আপুনি । মই গৈ আছো…বাই” । এইবাৰ মেচেজৰ অৰ্থৰ গভীৰতাৰ কথা ভাবি মনটো ধৰফৰাই উঠিল …হে হৰি ! এইজনীয়ে আকৌ একো এয়া কি বুজাব খুজিছে ! বাৰে বাৰে ফোন লগাও, সেই একেই মোবাইল চুইচ অফ । মোৰ দৈনিক ঘৰুৱা তথা অফিচৰ কামবোৰ যন্ত্ৰ্ৱৎ কৰি গৈছো…একোতে ভালকৈ মন বহাব পৰা নাই । তাইৰ বা কি হ’ল…তাইৰ অঘটনৰ চিন্তাই মনটোক ব্যাকুল কৰি তোলে, বাৰে বাৰে । তাইক যোগাযোগ কৰাৰ আন কোনো উপায়েই মোৰ হাতত নাছিল । সেয়ে কেৱল দুচিন্তাত মনটোক ভাৰাক্ৰান্ত কৰাৰ বাহিৰে আন একো গত্যান্তৰ নাছিল । তাইৰ মাকৰ ঘৰ এখন ভিতৰুৱা গাঁৱত । নতুন ঘৰখনো আমাৰ বাবে অচিনাকি । অফিচলৈ আহি সহকৰ্মী সকলক তাইৰ মেচেজৰ কথা ক’লো । মোৰ কথা শুনি সিহঁতেও ভয় খালে । সিহঁতেও পাৰে মানে ফোন লগালে নাই সেই একেই অৱস্থা – “আপুনি ডায়েল কৰা নম্বৰটো এতিয়া উপলব্ধ নহ’ব, কিছুসময়ৰ পাছত ফোন কৰক” । আমি উপাইহীন হৈ তাইৰ ভাগ্যৰ হাততে সকলো এৰি দুসহ বেদনা বুকুত সামৰি থলো । সকলো কথাৰে সীমা থাকে …আজিৰ কথাবোৰ কাইলৈ পুৰণি হয়, তেনেকৈ সতেজ ঘাঁবোৰো এদিন শুকায় । ব্যস্ততাময় জীৱনে যাতনাবোৰ কিছুপৰিমাণে শিথিল কৰি দিয়ে । নিতৌ নতুন নতুন যাতনাবোৰে পুৰণি যাতনাবোৰৰ ঠাই আহি পূৰণ কৰি দিয়েহি । ভোগালী বিহুৰ দুদিনমান আগৰ কথা, মোবাইল ফোনটোৱে তাৰ নিজস্ব ষ্টাইলত সুহুৰিয়াবলৈ ধৰিলে । মোবাইলটো হাতত লৈ স্কীনটোত জিলিকি থকা নামটো দেখি আচৰিত নহৈ নোৱাৰিলো । স্কীনটোত জিলিকি থকা নামটো আছিল চন্দনাৰ । বিস্ময়েৰেই মাত দিলো – “হেল্লো…” । “বা, ভালে আছেনে ? কি খৱৰ আপোনাৰ ? বিহুৰ শুভেচ্ছা থাকিল….” তাইৰ স্বাভাবিক মাত । তাইৰ মাত শুনি মোৰ যিমান ভাল লাগিল সিমান খং আৰু অভিমানো যাগিল । সাধাৰণ বাৰ্তা বিনিময়ৰ পাছত তাইক ক’লো – কোনোবা দিনা হাৰ্ট ফেইল কৰাই মাৰিবা মোক । “কি হ’লনো ? কিয় তেনেকৈ কয় ? কিনো কৰিলো মই ?” তাইৰ প্ৰ্শ্নৰ উত্তৰ দি মই তাইক তাইৰ নৱবৰ্ষৰ বাৰ্তা আৰু তাইক ভালেকেইদিন ফোন কৰিও তাইৰ ফোনৰ সংযোগ নাপাই মোৰ মনলৈ অহা দুচিন্তাৰ কথা তাইক বিবৰি ক’লো । মোৰ পৰা গোটেইখিনি শুনি তাই তাইৰ স্বাভাবসুলভেৰে আগৰ দৰেই হা হাকৈ হাঁহি উঠিল – “আপুনিও যে ! সৰু সৰু কথাতেই ইমান চিৰিয়াচ কেলেই হৈ যায়নো ? মই দেখোন আপোনাক কৈছিলোৱেই আগতে… মই আপোনাৰ ভনী, জীৱনত সহজে হাৰ মানি পলাই যোৱাৰ কথা নাভাবোঁ । আপুনিয়েই জানো মোক শিকোৱা নাই জীৱনত যুঁজিবলৈ ? মই মোৰ মানুহজনৰ সৈতে বৰদিনৰ আগদিনা দিল্লীলৈ গলো, যোৱাৰ আগে আগে আপোনাক মেচেজটো দিলো । হাতত সময় নাছিল, কথা পাতিবলৈ । মেচেজ দি উঠিয়েই মই যাবলৈ লৰালৰিকৈ ওলালো । এবাৰ ফোনটো চাওঁতে আপোনাৰ মিচ কল দেখিছিলো যদিও ফোন কৰা নহ’লগৈ, সেইখিনি সময়ত ফ্লাইট ধৰিবলৈ খৰখেদা লাগিছিল । আপুনি মোৰ মেচেজটো ইমান চিৰিয়াছলি ল’ব বুলি মই ভবাও নাছিলো । আনৰ কথাবোৰ ইমানকৈ চিন্তা নকৰিব বুজিছে ।” তাইৰ কথাখিনি শুনি নিজকে জগতৰ আটাইতকৈ মূৰ্খ যেন লাগিল । তাই পঠিওৱা সেই সামান্য বাৰ্তাকে লৈ অযথা মই ভালেমান দিন বুকুত কঢ়িয়াই ফুৰিলো এক বুজাব নোৱাৰা ব্যথা । সেইবোৰ যে তেনেই অৰ্থহীন আছিল ! ব্যথা কিছুমানে যিমানে পুৰণি হয় সিমানে এক সুখো দিয়ে ….এই অৰ্থহীন ব্যথায়ো আজি মোক সুখ দিয়ে….মহানগৰীৰ যান্ত্ৰিকতা আৰু কোলাহলত হেৰাই নোযোৱা হৃদয় এখনতো আছে মোৰ !
ණসাৰদা শ্ৰেষ্ঠ
বাৰ্তা বিভ্ৰাট
চন্দনা মোৰ ভনী । ভনী মানে তাই মোৰ তেজ সম্পৰ্কৰ ভনী নহয় । তাই মোৰ কনিষ্ঠ সহকৰ্মী, আমি দুয়ো একেটা ব্যক্তিগত খণ্ডত চাকৰি কৰিছিলো । সেই সূত্ৰেই তাইৰ সৈতে মোৰ চিনাকি । তেজৰ সম্পৰ্ক থাকিলেহে যে সম্পৰ্কবোৰ নিকপকপীয়া হয়, সেই কথা মই কাহানিও স্বীকাৰ নকৰোঁ । বৰং বহু সময়ত তেজৰ সম্পৰ্কই আহুকালৰহে সৃষ্টি কৰে । বঙহেই মঙহ খোৱাৰ উদাহৰণ আমাৰ সমাজত ঢেৰ । সাধাৰণ কথাতেই পুতেকে বাপেক মাকক, বাপেকে পুতেকক, ভায়ে ভাইক হত্যা কৰে । সমাজত নিজৰ কলংক ঢাকিবলৈ নিজৰ সদ্যজাত সন্তানক মৃত্যুৰ গহ্বৰলৈ নিক্ষেপ কৰিবলৈকো মাতৃ কুণ্ঠিত নহয় । এয়াতো বাৰু আজিৰ কথা, পুৰণি সমাজতো তেজৰ সম্পৰ্কত ঘূণে ধৰাৰ অলেখ কাহিনী আমাৰ পুৰাণ-উপপুৰাণ আদিবোৰেই দিয়ে । নিজৰ আত্মীয়ৰ তেজেৰে ৰঞ্জিত হৈছিল কুৰুক্ষেত্ৰৰ ৰণাংগণ । তেনেদৰে যদুবংশও ধ্বংস হৈছিল আত্মীয়ৰ তেজেৰেই । তেনেক্ষেত্ৰত তেজৰ সম্পৰ্কই সকলো বুলি ক’মনো কেনেকৈ ? কেতিয়াবা তেজৰ সম্পৰ্ক নথকা মানুহৰ মাজৰ সম্পৰ্ক তেজৰ সম্পৰ্কতকৈয়ো দৃঢ় হোৱা দেখিবলৈ পাওঁ । আচলতে মনৰ মিলেহে সম্পৰ্ক এটাৰ স্থায়ীত্ব নিৰ্ভৰ কৰে । চন্দনা, মোৰ তেজৰ সম্পৰ্ক থকা ভনী নহ’লেও মোৰ আত্মজ ভনীৰ দৰেই আদৰৰ । তায়ো মোক তাইৰ বায়েকৰ দৰেই আদৰ-সন্মান কৰে । তাইৰ মৰমৰ আব্দাৰেৰে মোক ডুবাই ৰাখে । তাইৰ ব্যক্তিগত সকলো ভাল বেয়া, ক’ব লগা নলগা সকলো কথাই মোৰ আগত অকপটে কৈ গৈছিল । তাই মোতকৈ কেইবাবছৰে সৰু হ’লেও বয়সৰ ব্যৱধানে আমাৰ মাজত কেতিয়াও কোনো ধৰণৰ আহুকালৰ সৃষ্টি কৰা নাছিল । বৰং মই তাইৰ সান্নিধ্যত নতুনত্ব বিচাৰি পাই আনন্দিত হৈছিলো । তেনেকৈ তায়ো মোৰ মাজত তাইৰ জ্যোষ্ঠ ভগ্নীৰ লগতে বান্ধৱী এগৰাকীক হয়তো বিচাৰি পাইছিল । কিবা কামত অ’লৈ ত’লৈ যাব লগা হ’লেও তাই মোৰ সহচৰী হৈছিল । এনেকৈ অ’লৈ ত’লৈ যাওঁতে প্ৰায়ে বাটে ঘাটে অ’ত ত’ত সোমাই যেতিয়াই যি মন যায় তাকে দুয়োজনীয়ে গোগ্ৰাসে গিলো । সঁচা অৰ্থত ক’বলৈ গ’লে ক্ৰমে নিৰস হ’বলৈ ধৰা মোৰ জীৱন তাইৰ চঞ্চল মুখৰ সান্নিধ্যই জীপাল কৰি তুলিছিল । জীৱনৰ বহু মিঠা স্মৃতি তাইৰ সৈতে পাৰ হৈছে মোৰ । তাই মোৰ চুবুৰীয়া নহ’লেও আমাৰ ঘৰো একেটা ঠাইতে হোৱা বাবে কাম সামৰি দুয়ো একেলগেই ঘৰলৈ বুলি বাট বুলিছিলো । মোৰ কাম শেষ হ’লেও মই তাইলৈ ৰখো আৰু তাইৰ শেষ হলেও তাই মোৰ কাম শেষ হোৱালৈকে ৰৈ দিয়ে । কেতিয়াবা দুয়ো বৰষুণত তিতি বুৰি ঘৰ গৈ পাওঁ । কেতিয়াবা বাট জাম হোৱা বাবে গাড়ীত ৰৈ ৰৈ আমনি লাগিলে দুয়ো খোজ কাঢ়ি কাঢ়িয়ে ঘৰলৈ বাট পোনাও, আমনি নালাগে বৰং কথাত মছগুল হৈ আমিনো কিমান দূৰ বাট আহোঁ খৱৰেই নাথাকে ।
এইটো ঠিক যে মই তাইক কেতিয়াও মোৰ কনিষ্ঠ সহকৰ্মী হিচাপে ব্যৱধান নাৰাখিছিলো, কামৰ সময়ত যেতিয়াই তাইৰ প্ৰয়োজন হয়, মই তাইৰ ওচৰত থিয় হ’বলৈ অকণো দ্বিধা বোধ কৰা নাছিলো । তাৰ ফলত কেৱল তাইয়েই যে মোৰ পৰা লাভাম্বিত হৈছিল এনে নহয়, তাইৰ পৰা ময়ো সমানে লাভাম্বিত হৈছিলো । তাই যেনেকৈ মোৰ পৰা তাই নজনা বহু কথাই আহৰণ কৰিবলৈ সক্ষম হৈছিল, তেনেকৈ মই কাহানিও নজনা কথা কিছুমান তাইৰ সহযোগত জানিবলৈ সক্ষম হৈছিলো । এনে নহয় যে আমাৰ মাজত কেতিয়াও কোনো মান অভিমান নহৈছিল । কেতিয়াবা তাইৰ কিছুমান কামে মোক ক্ষুণ্ণ নকৰাকৈয়ো থকা নাছিল । তাইৰ প্ৰতি খং উঠিলেও মই কঠোৰ হ’ব নোৱাৰি নিজে তাইৰ পৰা আঁতৰি ফুৰিছিলো । তাইৰ অনুভবী মনে সহজেই বুজিছিল, তাইৰ ভুল ক’ত হৈছে আৰু কেনেকৈ হৈছে । সেয়ে কোনো সংকোচ নকৰাকৈ তাই মোক তাইৰ ভুলৰ বাবে ক্ষমা খুজিছিল । তাইৰ তেনে ব্যৱহাৰে মোক তাইৰ প্ৰতি কোমল হ’বলৈ বাধ্য কৰিছিল । তাইৰ তেনে ব্যৱহাৰত মই আকৌ আগৰ দৰেই সহজ হৈ পৰিছিলো । আমাৰ সময়বোৰ এনেকৈয়ে ক’ব নোৱাৰাকৈয়ে বাগৰিছিল সুখ-দুখ বুকুত সাৱটি । সময় সদায় নিজৰ মতেই নিজৰ গতিতেই চলে, ই কাৰো সুবিধা-অসুবিধা, ইচ্ছা-অনিচ্ছাৰ ওপৰত নিৰ্ভৰ কৰি নচলে ।
এদিন চিৰাচৰিত সামাজিক নিয়মমতে তাই জীয়ৰী জীৱনৰ অৱসান ঘটাই এঘৰৰ বোৱাৰী হ’ল । মাক দেউতাকে ঠিক কৰি দিয়া সম্ভ্ৰান্ত ঘৰৰ ল’ৰা এজনৰ সৈতে সামাজিক ৰীতিমতেই বিয়া হ’ল তাইৰ । আপত্তি কৰিব লগীয়া তাইৰ একো নাছিল । যিজনক হিয়া দিছিল, সেইজনৰ সৈতে এসময়ত মতৰ অমিল হোৱাত সেই সম্পৰ্কই কেতিয়াবাই ফাঁট মেলিছিল । বিয়া হৈ যোৱাৰ পাছত ঘৰৰ মানুহে তাইক চাকৰি কৰিবলৈ অনুমতি নিদিলে । শহুৰ-শাহু, দেওৰেক, ননদেৰে গিজগিজাই থকা এটা যৌথ সম্ভ্ৰান্ত পৰিয়ালৰ বোৱাৰী তাই । বিয়াৰ আগতে মনৰ দাপোনত যি কাৰেং সাজিছিল, সেই কাৰেংঘৰটো বিয়াৰ পিছতেই চপৰা চপৰে ক্ৰমে সহিবলৈ লৈছিল । মোক প্ৰায়ে ফোন কৰে, তাইৰ সমস্যাৰ বিষয়ে কৈ খেদ প্ৰকাশ কৰে । মই তাইক প্ৰবোধ দিওঁ, আৰম্ভণীতে সংসাৰিক জীৱনত আউল লাগেই । সৰুৰে পৰা এটা পৰিবেশত ডাঙৰ হৈ আন এঘৰত আন এক পৰিবেশত নিজকে খাপ খোৱাই ল’বলৈ যাওঁতে নানান সমস্যাৰ সন্মুখীন হ’ব লগীয়া হয় । তাই সকলো বুজি পায়, কিন্তু নকৈ অহা সমস্যাসমূহে তাইক জৰ্জৰিত কৰি তোলে, পাহৰি যায় তাইৰ শুভাকাংখীসকলে তাইক দিয়া ধৈৰ্যৰ সকলো পাঠ ।
তেনেকৈয়ে চলিছিল তাইৰ সংসাৰ । প্ৰায়েই হতাশা ভৰা কথাৰে মোৰ চৌপাশ গধুৰ কৰি তুলিছিল তাই । ময়ো কোনো ক্ৰুটি নৰখাকৈ তাইক বুজনি দিওঁ । বহুদিন তাইৰ পৰা কোনো ফোন পোৱা নাই । কৰ্মব্যস্তাতেই হওঁক বা মোৰ অমনোযোগীতাতেই হওঁক ময়ো তাইলৈ ফোন কৰা নাছিলো । কিমাননো আৰু তাইৰ পেনপেননি শুনি থাকিম ! মোৰ নিজৰো সমস্যা আছে ! নিজৰ সমস্যাবোৰৰ সৈতে যুঁজ দিমনে তাইৰ সমস্যাক লৈ মূৰটো ঘোলা কৰিম ! গতিকে তাইৰ চিন্তা লাহে লাহে মনলৈ আনিবলৈ বাদ দিছিলো । এদিন দুপৰীয়া মোৰ মোবাইলত মেচেজ টিউন এটা বাজিল, মোবাইলটো হাতত লৈ মেচেজটো খুলি চালো – চন্দনায়েই মোলৈ মেচেজ দিছে । মেচেজটো খুলি চালো – “ৰেল আহিছে…” মাত্ৰ দুটা শব্দৰ এই বাৰ্তাই মোৰ গোটেই মানুহজনীক মূৰৰ পৰা ভৰিলৈকে কঁপাই তুলিলে । এই পাগলীজনীয়ে এয়া কি লিখিছে ! কি হ’ল এইজনীৰ ? ৰেল আহিছে মানে ? একো অঘটন কৰিবলৈ লোৱা নাইতো ! মনত নানান দুচিন্তাই খলকনি তুলিলে । নাই, তাইক এটা ফোন কৰোঁ বুলি তাইলৈ ফোন লগালো । নেটবৰ্ক বিজি । সিটো মূৰৰ পৰা ধাতৱ উত্তৰ ভাঁহি আহে –“subscribe is busy, please deal sometime, আপনে জীচ নম্বৰ পে ডাইল কিয়া ৱহ ইচ সময় উপলব্ধ নহী হ্যায়” । যিমানবাৰেই লগাওঁ সিমানবাৰেই মোবাইলটোৱে সহযোগ নকৰিলে । এচিৰ বতাহজাকেও তেতিয়া মোৰ শৰীৰলৈ শীতলতা আনিবলৈ অসমৰ্থ হ’ল । অনামী অঘটনৰ কথা ভাবি ঘামিবলৈ ধৰিলো মই । বহু সময় চেষ্টা কৰাৰ মূৰত এবাৰ কেনেবাকৈ লাগিল । ফোন ৰিচিভ কৰাত স্বস্তিৰ নিস্বাশ এৰিলো । মেচেজৰ কথা সুধিলত সহজভাবেই উত্তৰ দিলে – এহ নক’ব বুজিছে বা, মাৰ্কেটলৈ আহিছিলো । ৰেলৱে ক্ৰচিঙত বহু দেৰি গাড়ীত বহি বহি আমনি লাগিল । সেয়ে মেচেজকে কৰিলো আপোনালৈ । মৃদু ধমকেৰে ক’লো – “সেইবাবেই এনেকৈ মেচেজ দিয়েনে ? হুমম…মেচেজ পেক ভৰাই লৈছাতো ! মেচেজ পেক যদি আছিলেই দুটা শব্দ আৰু বেচিকৈয়ো লিখিব পাৰিলাহেঁতেন…ৰেলৱে ক্ৰ্চিংত ৰৈ আছোঁ বুলি । এনেকৈ মানুহক ভয় খুৱাই দিয়েনে ?” তাইৰ মেচেজটোৱে মোৰ হৃদয়ত কেনে দুচিন্তাৰ সৃষ্টি কৰিছিল তাক তাইক বুজাই ক’লো । তাই মোৰ দুচিন্তাৰ কথা অমূলক বুলি কৈ সশব্দে হাঁহি উঠিল ।
তাৰ পাছতো তাইৰ পৰা প্ৰায়েই ফোন পাওঁ, মেচেজ পাওঁ । প্ৰায় প্ৰতিবাৰেই তাইৰ হতাশা আৰু দুচিন্তাৰ মুখামুখি হওঁ । প্ৰতিবাৰৰ দৰে সান্তনা দিওঁ সময়ত সকলো ঠিক হ’ব । দুখ যাতনাৰ হাত ধৰিয়েই সুখবোৰে বাট বুলে । মোৰ কথাত আস্বস্ত হয় তাই । বৰদিনৰ আগদিনাখন মোৰ মোবাইলত আকৌ তাইৰ মেচেজ এটা আহিল মোলৈ । “বৰদিনৰ লগতে নৱবৰ্ষৰ শুভেচ্ছা যাচিলো, সুখী হওক আপুনি । মই গৈ আছো…বাই” – বাৰ্তাটোত সিমান গুৰুত্ব দিব লগীয়া বুলি ভবা নাছিলো । মই মেচেজ পেক কেতিয়াও নভৰাওঁ । মেচেজ দিয়াতকৈ চিধাই কথা পাতি লোৱাই উচিত বুলিয়েই ভাবোঁ । নিতান্তই দৰকাৰ নহ’লে সেয়ে পৰাপক্ষত কথাই মই কথাই পাতোঁ । সিদিনাখনো তাইৰ শুভেচ্ছাৰ প্ৰত্যুত্তত ফোন কৰি কথাই পাতো বুলি ফোন লগালো । ফোন ৰিং হৈ হৈ বন্ধ হৈ গ’ল । আকৌ ফোন লগালো, এইবাৰ this scriber is currently switch off please try after sometime…ইচ সময় উপভোক্তা কি মোবাইল switch off হ্যেই অনুগ্ৰহ কৰকে থোড়ী দেৰ বাদ ফোন কৰে… ।
কেইবাবাৰো ফোন কৰিও সংযোগ নাপাই মোৰ চিন্তা লাগিল । মেচেজটো আকৌ এবাৰ খুলি লৈ পঢ়িলো - “বৰদিনৰ লগতে নৱবৰ্ষৰ শুভেচ্ছা যাচিলো, সুখী হওক আপুনি । মই গৈ আছো…বাই” । এইবাৰ মেচেজৰ অৰ্থৰ গভীৰতাৰ কথা ভাবি মনটো ধৰফৰাই উঠিল …হে হৰি ! এইজনীয়ে আকৌ একো এয়া কি বুজাব খুজিছে ! বাৰে বাৰে ফোন লগাও, সেই একেই মোবাইল চুইচ অফ । মোৰ দৈনিক ঘৰুৱা তথা অফিচৰ কামবোৰ যন্ত্ৰ্ৱৎ কৰি গৈছো…একোতে ভালকৈ মন বহাব পৰা নাই । তাইৰ বা কি হ’ল…তাইৰ অঘটনৰ চিন্তাই মনটোক ব্যাকুল কৰি তোলে, বাৰে বাৰে । তাইক যোগাযোগ কৰাৰ আন কোনো উপায়েই মোৰ হাতত নাছিল । সেয়ে কেৱল দুচিন্তাত মনটোক ভাৰাক্ৰান্ত কৰাৰ বাহিৰে আন একো গত্যান্তৰ নাছিল । তাইৰ মাকৰ ঘৰ এখন ভিতৰুৱা গাঁৱত । নতুন ঘৰখনো আমাৰ বাবে অচিনাকি । অফিচলৈ আহি সহকৰ্মী সকলক তাইৰ মেচেজৰ কথা ক’লো । মোৰ কথা শুনি সিহঁতেও ভয় খালে । সিহঁতেও পাৰে মানে ফোন লগালে নাই সেই একেই অৱস্থা – “আপুনি ডায়েল কৰা নম্বৰটো এতিয়া উপলব্ধ নহ’ব, কিছুসময়ৰ পাছত ফোন কৰক” । আমি উপাইহীন হৈ তাইৰ ভাগ্যৰ হাততে সকলো এৰি দুসহ বেদনা বুকুত সামৰি থলো । সকলো কথাৰে সীমা থাকে …আজিৰ কথাবোৰ কাইলৈ পুৰণি হয়, তেনেকৈ সতেজ ঘাঁবোৰো এদিন শুকায় । ব্যস্ততাময় জীৱনে যাতনাবোৰ কিছুপৰিমাণে শিথিল কৰি দিয়ে । নিতৌ নতুন নতুন যাতনাবোৰে পুৰণি যাতনাবোৰৰ ঠাই আহি পূৰণ কৰি দিয়েহি । ভোগালী বিহুৰ দুদিনমান আগৰ কথা, মোবাইল ফোনটোৱে তাৰ নিজস্ব ষ্টাইলত সুহুৰিয়াবলৈ ধৰিলে । মোবাইলটো হাতত লৈ স্কীনটোত জিলিকি থকা নামটো দেখি আচৰিত নহৈ নোৱাৰিলো । স্কীনটোত জিলিকি থকা নামটো আছিল চন্দনাৰ । বিস্ময়েৰেই মাত দিলো – “হেল্লো…” । “বা, ভালে আছেনে ? কি খৱৰ আপোনাৰ ? বিহুৰ শুভেচ্ছা থাকিল….” তাইৰ স্বাভাবিক মাত । তাইৰ মাত শুনি মোৰ যিমান ভাল লাগিল সিমান খং আৰু অভিমানো যাগিল । সাধাৰণ বাৰ্তা বিনিময়ৰ পাছত তাইক ক’লো – কোনোবা দিনা হাৰ্ট ফেইল কৰাই মাৰিবা মোক । “কি হ’লনো ? কিয় তেনেকৈ কয় ? কিনো কৰিলো মই ?” তাইৰ প্ৰ্শ্নৰ উত্তৰ দি মই তাইক তাইৰ নৱবৰ্ষৰ বাৰ্তা আৰু তাইক ভালেকেইদিন ফোন কৰিও তাইৰ ফোনৰ সংযোগ নাপাই মোৰ মনলৈ অহা দুচিন্তাৰ কথা তাইক বিবৰি ক’লো । মোৰ পৰা গোটেইখিনি শুনি তাই তাইৰ স্বাভাবসুলভেৰে আগৰ দৰেই হা হাকৈ হাঁহি উঠিল – “আপুনিও যে ! সৰু সৰু কথাতেই ইমান চিৰিয়াচ কেলেই হৈ যায়নো ? মই দেখোন আপোনাক কৈছিলোৱেই আগতে… মই আপোনাৰ ভনী, জীৱনত সহজে হাৰ মানি পলাই যোৱাৰ কথা নাভাবোঁ । আপুনিয়েই জানো মোক শিকোৱা নাই জীৱনত যুঁজিবলৈ ? মই মোৰ মানুহজনৰ সৈতে বৰদিনৰ আগদিনা দিল্লীলৈ গলো, যোৱাৰ আগে আগে আপোনাক মেচেজটো দিলো । হাতত সময় নাছিল, কথা পাতিবলৈ । মেচেজ দি উঠিয়েই মই যাবলৈ লৰালৰিকৈ ওলালো । এবাৰ ফোনটো চাওঁতে আপোনাৰ মিচ কল দেখিছিলো যদিও ফোন কৰা নহ’লগৈ, সেইখিনি সময়ত ফ্লাইট ধৰিবলৈ খৰখেদা লাগিছিল । আপুনি মোৰ মেচেজটো ইমান চিৰিয়াছলি ল’ব বুলি মই ভবাও নাছিলো । আনৰ কথাবোৰ ইমানকৈ চিন্তা নকৰিব বুজিছে ।” তাইৰ কথাখিনি শুনি নিজকে জগতৰ আটাইতকৈ মূৰ্খ যেন লাগিল । তাই পঠিওৱা সেই সামান্য বাৰ্তাকে লৈ অযথা মই ভালেমান দিন বুকুত কঢ়িয়াই ফুৰিলো এক বুজাব নোৱাৰা ব্যথা । সেইবোৰ যে তেনেই অৰ্থহীন আছিল ! ব্যথা কিছুমানে যিমানে পুৰণি হয় সিমানে এক সুখো দিয়ে ….এই অৰ্থহীন ব্যথায়ো আজি মোক সুখ দিয়ে….মহানগৰীৰ যান্ত্ৰিকতা আৰু কোলাহলত হেৰাই নোযোৱা হৃদয় এখনতো আছে মোৰ !
ණসাৰদা শ্ৰেষ্ঠ
No comments:
Post a Comment